بررسی کاربرد سرما با دستگاه کرايوسرجری در بی حس کردن دندانهای با پالپ آماسی در گربه

 دکتر سعيد مرادی* - دکتر علی طلعتی* - دکتر حسين حسن آبادی** – دکتر پری قاضيانی*** – دکتر مريم احسانی****

*- استاديار گروه آموزشی اندودنتيکس دانشکده دندانپزشکی دانشگاه علوم پزشکی مشهد.

 **- استاديار گروه آموزشی فيزيوتراپی دانشکده پزشکی دانشگاه علوم پزشکی مشهد.

***- دانشيار گروه آموزشی اندودنتيکس دانشکده دندانپزشکی دانشگاه علوم پزشکی مشهد.

****- استاديار گروه آموزشی اندودنتيکس دانشکده دندانپزشکی دانشگاه علوم پزشکی بابل.

چکيده

زمينه و هدف: بی حس نشدن دندانهای با پالپ آماسی يک مشکل بالينی شايع در امر درمان ريشه می باشد. استفاده از سرما مدتهاست که جهت ايجاد بی حسی موضعی در جراحی بافت نرم و برداشتن ضايعات مورد استفاده قرار می گيرد. هدف از اين مطالعه بررسی تاثير سرما (کرايو سرجری) و استفاده از ليدوکايين با سرما جهت بی حسی دندانهای آماسی در گربه بود تا از آن برای بی حس کردن پالپ آماسی در انسان کمک گرفته شود. روش بررسی: در اين مطالعه که به صورت تجربی بر روی حيوانات آزمايشگاهی و با استفاده از روش الکتروفيزيولوژيک و ثبت پاسخهای عصبی به صورت امواج نروگرام انجام گرديد، اثرات سرما در بی‌حس کردن 16 دندان کانين آماسی در گربه مورد بررسی قرار گرفت. جهت ايجاد آماس در پالپ، دندانهای کانين سمت چپ و راست فک پايين گربه به مدت سه روز به محيط دهان اکسپوز شد و در بخش دوم هر آزمايش توسط جراحی فلپ و برداشتن استخوان برای مشخص کردن کانال آلوئولر تحتانی، الکترودهای ثبت کننده بر روی عصب آلوئولر تحتانی نصب ‏شد و الکترودهای محرک را بر روی دندان کانين قرار داده و به کمک جريان الکتريکی دندان تحريک گرديد و پاسخهای عصبی به صورت پاسخ اوليه دندان، پاسخ بعد از اعمال سرما بر سطح باکال دندان کانين توسط کرايوسرجری و بعد از تزريق داروی بی‌حسی موضعی ليدوکايين اپی نفرين در فورامن منتال به صورت امواج نروگرام در دستگاه اسيلوسکوپ ثبت شد. اين پاسخها از نظر تاثير سرما و ليدوکايين بر خصوصيات پاسخ ثبت شده، مثل تاخير موج (Latency) و زمان موج (Duration)‌ بررسی شدند و سپس داده ها با استفاده از آزمون آماری واريانس يک عاملی دو متغيره (ANOVA) مورد تجزيه و تحليل قرار گرفت. يافته‌ها: مشاهده شد که بين پاسخ اوليه و پاسخ بعد از کاربرد سرما اختلاف معنی داری وجود ندارد (97/0=P). زمان تاخير و زمان موج هم با آناليز فوق مقايسه شدند که به تفکيک دو متغير نيز اختلاف معنی داری بين دو گروه ديده نشد. با انجام آناليز فوق برای گروههای اول يعنی قبل از سرما (پاسخ اوليه) و پاسخ آخر يعنی بعد از کاربرد ليدوکايين - اپی‌نفرين مشخص شد که اختلاف معنی‌داری بين دو گروه وجود دارد (05/0(P< يعنی ليدوکايين اپی نفرين باعث کاهش پاسخ عصبی می‌شود. نتيجه گيری: در شرايط آماسی کاربرد سرما باعث کاهش پاسخ عصبی دندانها شد، ولی اين کاهش از نظر آماری معنی‌دار نبود. همچنين تزريق ليدوکايين بعد از سرما، باعث به صفر رسيدن پاسخ عصبی در 3/81% موارد می شود که نشان می دهد سرما می‌تواند در بی‌حس کردن کامل دندانهای آماسی کمک کننده باشد.

کليد واژه‏ها: پالپ آماسی - کرايوسرجری - بی حسی - ليدوکايين.